ŞİFALI BİTKİLER
o Acı bakla : Semen Lupini Şeker hastalığına
karşı kullanılır.
o Acı elma yağı : Salvia Triloba Gaz söktürücü,
midevi, ter kesici, idrar artırıcıdır. Haricen
yara iyi edici ve antiseptik olarak kullanılır.
o Acı yonga : Lignum Quassiae İştah açıcı,
kuvvet verici, kurt ve ateş düşürücü
o Acıağaç : İştah açar, hazmı
kolaylaştırır. Ateşi düşürür.
Tükürük ifrazatını arttırır. Mide,
bağırsak, karaciğer ve böbreklerin çalışmasını
düzenler. Böbrek sancılarını keser, taşların
düşürülmesine yardımcı olur. Bağırsak
kurtlarını döker. Kanamaları durdurur. Haşarat
kaçırıcı olarak da kullanılır. Fazla
kullanılacak olursa; baş dönmesi, mide bulantısı
ve kusma yapar.
o Adaçayı : Mide va bağırsak gazlarını
giderir. Mide bulantısını keser. Hazım sisteminin
düzenli çalışmasını sağlar. Boğaz,
bademcik ve dişeti iltihaplarını giderir. Göğsü
yumuşatır. Astımdaki sıkıntıları
geçirir. İdrar ve ter söktürür. Banyo suyuna
katılıp yıkanılırsa; zindelik verir. Günde,
3 kahve fincanından fazla içilmemelidir.
o Adamotu : Zehirli bir bitkidir. Ağrı kesici, yatıştırıcı,
cinsel gücü arttırıcı etkileri vardır.
Rast gele kullanıldığında zararlı olur.
o Ahlat (Yabanarmudu ) : Meyveleri ishal keser. Zehirli hayvan sokmalarinda,
filizi ezilip yaraya sürülür.
o Ahududu : Kanı temizler, vücutta biriken zehirli maddelerin
atılmasını sağlar. Terletir ve idrar söktürür.
Kabızlığı giderir. Vücuda dinçlik verir.
o Alıç : Asabi çarpıntıları giderir.
Sinir bozukluğunu geçirir. Yüksek tansiyonu düşürür.
Aritmide kullanılır. Uykusuzluğu giderir. Kalbi kuvvetlendirir.
Damar sertliği ve göğüs nezlesinde faydalıdır.
o Altınotu : Herba Ceterachi İdrar söktürücü
ve kabız etkileri vardır. Basura karşı, haricen
kullanılır.
o Amber : Ambra Grisea Kaşalot balığından elde edilir.
Kalbi kuvvetlendirir, iştah açar ve cinsel arzuyu artırır.
o Anason : Kullanilan kismi, meyvalari ve yapraklaridir. Meyveleri tamamen
olgunlastiktan sonra toplanir ve gölgede kurutulur. Hazmi kolaylastirir.
Istahsizligi giderir. Mide ve barsak gazlarini söktürür. Idrar
artirir. Migren agrilarini keser. Astim, nefes darligi ve bronsitte görülen
sikayetleri giderir.
o Anason : Hazmı kolaylaştırır. İştahsızlığı
ve yemeklere karşı duyulan tiksintiyi giderir. Mide ve bağırsak
gazlarını söktürür. İdrarı arttırır.
Öte yandan kusmayı ve ishali keser.
o Anason yağı : Oleum anisi Sinir sistemi uyarıcısıdır.
o Andız kökü : Radix Helenii Safra söktürücü,
öksürük kesici, göğüs yumuşatıcı,kuvvet
verici ve kurt düşürücüdür.
o Ardıç : Kozalaklari mavimsi siyah renklidir. Yenir ve idrar
söktürücü özelliktedir.
o Ardıç tohumu : Fructus Juniperi İdrar artırıcı,
terletici, midevî ve antiseptik özellikleri vardır.
o Aslanağzı : Balgam söktürür. Bronşitte rahatlık
verir
o Asma : Yaprakları ile yapılan ilaçlar kanamayı
durdurur. Vücuda kuvvet verir. Sarılığı keser.
İshali durdurur.
o Aspir : Flos Carthami Romatizma ağrılarına karşı
etkilidir. Dahilen terletici, kurt düşürücü ve adet
getiricidir. o Ayı üzümü : Kuvvet verir. İshali
keser. İdrar yollarını temizler. İdrar söktürür.
Ateşi düşürür. İdrar yollarındaki
taşların düşmesine yardım eder. Prostat büyümesinden
kaynaklanan şikayetleri giderir.
o Ayrıkotu : Bitkinin etli kökleri çok eskiden beri üriner
hastalıklarda kullanılan önemli bir halk ilacıdır.
Kökler mesane ve böbrek iltihapları dahil, mesanedeki tas
ve kumları düşürmek için kullanılan iyi
bir idrar söktürücüdür.
o Ayva : İshal ve dizanteriyi keser. Mide ve bağırsakları
kuvvetlendirir. İnce bağırsak iltihabını giderir.
Kanı temizler. Çarpıntıyı dindirir.
o Badem : Bedeni ve zihni yorgunluğu giderir. Böbrek, mesane ve tenasül
yollarındaki iltihapları giderir. Baş ağrısı,
karaciğer ve böbrek ağrılarını hafifletir.
o Badem : Aci bademin uçucu yağı, iyi bir koku ve tat giderici
(balık yagina ilave edilir) ve hafif bir dezenfektandır. Badem
tohumları, badem şurubu hazırlanmasında kullanılır.
Çocuklar için iyi bir müshildir. Kremlerin terkibine girer.
Meyve kabuğu halk arasında boğaz ağrılarına
karsi kullanilmaktadir.
o Badem yağı : Oleum Amygdalae Dahilen müshil, haricen yumuşatıcı
ve yara iyi edici olarak kullanılır.
o Bakla : İdrar yollarını temizler. Böbrek ağrılarını
dindirir. Böbrek iltihaplarını giderir. Böbrek kum
ve taşlarının düşürülmesine yardımcı
olur.
o Baldıran ( Ağu otu) : Nemli yerlerde yetişen, 1-2 metre
boyunda zehirli bir bitkidir.Ev ilaçlarında kullanılmaz.Tıpta,
özellikle dişçilik alanında kullanılır.Ağrı
kesici, spazm giderici ve siyatik, tetanoz ile epilepsi hastalıklarının
tedavisinde kullanılır.
o Balıkotu : Fructus Cocculi indici Dahilen kurt düşürücü,
sara nöbetlerini azaltıcı olarak kullanılır.
Tehlikeli bir drogdur.
o Bamya : Meyvesi beş bölmeli,tohumları yuvarlak ve yeşilimtrak
gri renkte bir sebze. Faydalı bir sebzedir. Yaş veya kuru olarak
sarf edilir. Konserveleri de yapılır. Meyveleri müsilajlıdır.
Kabızlık tedavisi ve barsakların düzenli çalışması
için faydalıdır.
o Bamya çiçeği : Flos Hibisci Dahilen göğüs
yumuşatıcı, lapa halinde haricen çıbanları
olgunlaştırıcıdır.Kabızlığa
karşı etkili ve zararsız bir drogdur.
o Banotu : Yumuşak tüylü, otsu bir bitki. Gavur haşhaşı
adıyla da bilinmektedir.Meyve çok tohumlu ve bir kapakla açılıp
tohumlarını saçan bir kapsüldür.Altı
türü vardır. (Siyah Banotu) ile (Mısır Banotu)
tedavi sahasında kullanılır. Mısır Banotu
Malatya civarında bulunmaktadır. Bilhassa alkaloit endüstrisi
için önemlidir. Siyah Banotu hemen hemen bütün Anadolu
ve Trakya'da bulunur. Meyvaları çanak yapraklar tarafından
sarılan, kapak ile açılan bir kapsüldür. Bu
kapsül içinde gri esmer renkli, üzerinde küçük
çukurcuklar bulunan çok miktarda tohum bulunur.Bitkinin kullanılan
kısmı; yaprakları, kökü ve tohumlarıdır.
Yapraklar, bitki çiçekli iken toplanır ve kurutulur.
Tohumlar tamamen olgunlaştıktan sonra alınır, güneşte
ya da 40-50 derecelik fırınlarda kurutulur. Kuvvetli bir uyuşturucu
ve ağrı kesicidir. Bazi müshillerin tesir edebilmesini kolaylaştırır.
Bilmeden kullanıldığında zehirlenmelere sebeb olan
bir bitkidir.
o Besbase : Rhizoma Polypodii Müshil, safra ve balgam söktürücü
ve kurt düşürücü etkilere sahiptir.
o Bezelye : Taze ve donmuş olarak kullanılabilen bezelye B1,
C vitaminleri, protein, lif ve folik asit içerir. Sinir sisteminde
sorunları olanlara tavsiye edilir.
o Biberiye ( Kuşdili otu) : 1-2 m yüksekliğinde, kışın
yapraklarını dökmeyen bir bitki.Kuşdili olarak da
bilinir.Yapraklar ve çiçeklerinden uçucu yağ, tanen,
acı maddeler, organik asitler ve glikozit elde edilir. Mide ve barsak
uyarıcısı, idrar söktürücü ve safra
artırıcı etkisi vardır. Uçucu yağ,
uyarıcı olarak haricen kullanılır. Ayrıca
hazımsızlığı giderir.
Çarpıntıları keser, migreni keser.İdrar
ve adet söktürür.
o Biberiye yağı : Oleum Rosmarini Haricen romatizma ağrılarını
dindirici olarak kullanılır.
o Boru çiçeği ( çan çiçeği ) :
Nefes darlığı , bronşit ve astımın sebep
olduğu rahatsızlıkları giderir.
o Böğürtlen : Dikenli ve çalı görünümünde
bir bitki. Ekilmemis yerlerde, çit, yol ve hendek kenarlarında
çok bulunur.Meyva birçok meyvanın oluşturduğu
bileşik küre biçimindedir. Kullanılan kısımları
yaprakları ve çiçek tomurcuklarıdır. Yapraklar
çiçek açmadan toplanır, gölgede kurutulur.
Yapraklarda tanen ve organik asitler ihtiva eder. Hafif kabız edici
özelliği olmakla beraber; diş etleri, bademcik ve boğaz
iltihaplarinda, ishal ve basurda kullanılmaktadır.
o Brokoli : Kansere karşı bizi koruyan ve ömrümüzü
uzatan müthiş bir sebze. Çok miktarda kalsiyum içerdiği
için kemik erimesine birebir. Mineral ve demir eksikliğini gideren
brokoli, vitamin deposudur. Brokoli tutkunlarında ender olarak bağırsak
ve akciğer kanseri görülür, kalp dolaşım hastalıklarına
da pek fazla rastlanmaz. Kadınlarda göğüs kanserini önler.
Göğüs kanserine ve spinabifida hastalığına
karşı etkili. Brokoli bol miktarda, göğüs kanseri
riskini azaltan 'indole' adlı bir madde içeriyor. İndole,
göğüs kanserine neden olan östrojen bozukluklarını
engelliyor. Ayrıca brokolinin diğer bir özelliği de, spinabifida
hastalığını (doğuştan belkemiğinde
son omurun kapanmamış olması) önlemesi.
o Buğday : Lifli gıdalar sağlıklı bir beslenmenin
temelidir. Buğdayın dış kabuklarından elde
edilen kepek de, genellikle mısır gevreği türü
yiyeceklerle tüketilir. Kepekli buğday unundan yapılan kurabiye
vb. bağırsakların düzenli çalışmasını
sağlar ve kabızlığı önler. Buğday tanesinin
özü olağanüstü besleyicidir. Vücudun özümsediği
kalsiyum, demir ve çinko burada depolanır. Besin değeri,
potansiyel olarak yulaf ve mısırdan daha yüksek olan buğday,
bağırsak ve rektum kanserini önleyici faktörler içerir.
Ama, yulaf ve mısıra kıyasla sindirimi biraz daha zordur.
o Ceviz : Yaprakları ve kabuklarıyla hazırlanan ilaçlar
kanı temizler, kansızlığı giderir. İshal
ve dizanteriyi keser. Verem ve şeker hastalığında
hem besleyici, hem de tedavi edicidir. Saç ve elleri boyamakta da kullanılır.
Bitki bilimcilere göre bol miktarda A, B1, B2, C, E ve K vitaminleri
ile Chinon Juglon adlı aktif madde içeren cevizin hem içi,
hem ağacının kabukları hem de yaprakları pek
çok sağlık sorununa iyi geliyor. Her sabah kahvaltıda
bir miktar ceviz içi yenmesinin zekayı geliştirdiğini
belirten uzmanlar, yeşil ceviz meyvelerinin kabukları kaynatılarak
içildiğinde erkeklerde cinsel gücü artırdığını
belirtti. Vücudu besleyip güçlendiren cevizin yararlarından
bazıları şöyle sıralanıyor: o Nasırlar
üzerine konulan ceviz yağı zamanla bunların yok olmasını
sağlar. o Taze dalların kabukları ve meyvelerinin kabukları
ile karıştırılıp kaynatılarak elde
edilen sıvı mideyi kuvvetlendirir. o Ceviz yapraklarından
yapılan çay iştah açar, mideyi kuvvetlendirir,
boğaz hastalıklarına iyi gelir. o Bir miktar ceviz yaprağı
banyo suyuna karıştırılırsa cilt hastalıklarına
iyi gelir. o Ceviz yaprakları pişirilerek çıbanların
üzerine sarılırsa iyileşmesini sağlar. o Ceviz
yağı yüz lekelerinin üzerine sürülüp masaj
yapılırsa lekeler yok olur.
o Ceviz yağı : Juglandis regiae Müshil ve safra artırıcı
olarak kullanılır.
o Civan Perçemi (Binbir yaprak otu, Kandil Çiçeği)
: Bitkinin kullanılan kısmı, yapraklı ve çiçekli
dallarıdır. Dallar ve çiçekler henüz tamamen
açılmadan toplanır ve gölgede kurutulur. Bitkinin
bu kısımları uçucu yağ, sabit yağ ve acı
glikozit maddelerini ihtiva ederler. Kuvvet verici, uyarıcı,
idrar ve gaz söktürücüdür. İçersindeki
Sincolden dolayı antiseptik, balgam söktürücü ve
midevidir. Yara iyi edici bir özelliği vardır. Basurda sulu
hulasası fitil halinde verilir.
o Çakşırotu kökü : Ferulae meifoliae Cinsel
kudreti artırıcı olarak etkilidir.
o Çamfıstığı : Bronşit, verem, akciğer
hastalıklarının çabuk iyileşmesine yardımcı
olur. Ruhi çöküntüyü giderir. Kalp hastalıklarında
da faydalıdır.
o Çamsakızı : Terebenthina Communis Solunum ve idrar
yolları hastalıklarında kullanılan etkili bir
antiseptiktir.
o Çamtere-Bentin yağı : Oleum Terebinthinae Neft yağı
olarak da tanınır. Hari- cen romatizma ağrılarını
giderici ve saçları besleyici olarak kullanılır
o Çekem : Fructus Visci albi Kabız, idrar artırıcı,
kusturucu, kuvvet verici ve tansiyon düşürücü etkileri
vardır. Romatizma ağrılarında kullanılır.
o Çemen : Balgam söktürür. Vücuda rahatlık
verir.
o Çiğdem (Mahmur Çiçeği) : Bitkinin kullanılan
kısmı tohumları ve yumrusudur. İdrar söktürür,
Kabızlığı giderir. Kesinlikle tavsiye edilen miktardan
fazla kullanılmamalıdır. Çiğdem tohumu ve
yumrusundan hazırlanan preparatlar uzun zamandan beri damla hastalığına
karşı kullanılmaktadır. Daha çok ziraatta
kullanılır.
o Çilek : Körpe ve bol sulu çilekler sistemi temizliyor.
Cilt sorunları olanlar için de iyi bir meyvedir. Böbrek,
idrar yolları ve bağırsak sorunları için de
birebirdir. Ayrıca diş etlerini güçlendiriyor, dişlerdeki
tartarı önlüyor, ağız kokularını
ve boğaz ağrılarını gideriyor. Çilekte
yüksek oranda C vitamini bulunduğu gibi, yüksek tansiyon ve
kolesterolü düşüren maddeler içeriyor. Çilek
C vitamini ihtiyacını karşılar. Ayrıca bol
miktarda potasyum içerir ve lifli besinler arasında önemli
bir yer tutar. Diyabetli hastalar, çileğe şeker ilave etmemek
şaartıyla bu meyveyi bol bol yiyebilirler.
o Çörekotu : İştah açar. Vücuda kuvvet
ve dinçlik verir. Hazmı kolaylaştırır. Mide
ve bağırsak gazlarını söker. Koklanacak olursa
baş ağrısını keser.
o Çörekotu yağı : Nigellae sativae Haricen saç
dökülmesi ve kepeğe karşı kullanılır.
o Çöven kökü : Radix Saponariae albae Tedavide nadiren
kullanılır. Bilhassa tahin helvası yapımında
kullanılır. İdrar ve balgam söktürücüdür.
o Dağçayı : Sideritis Uyarıcı, gaz söktürücü,
iştah açıcı ve mide ağrılarını
kesici özelliklere sahiptirler.
o Defne : Terletir, ateşi düşürür. Vücuda
rahatlık verir. İdrar ve adet söktürür. İştah
açar. Sinir ağrılarını dindirir
o Defne yağı : Lauri expressum Romatizma ağrılarını
dindirici ve vücut parazitlerini öldürücüdür.
Ayrıca, saç dökülmesini de önler.
o Defne yaprağı : Folium Lauri Terletici, antiseptik ve midevi
etkilere sahiptir.
o Demirhindi : Pulpa Tamarindorum Müshil ve müleyyin bir etkiye
sahiptir. Hiçbir tahriş edici etkisi yoktur.
o Deniz Kadayıfı : Solunum ve hazım sistemi nezlelerini
giderir. Vücudu besleyici olarak da kullanılır.
o Deniz Yosunu : Metabolizmanın işleyişini hızlandırıyor.
Troid hormonundaki dengesizlikleri engellen maddelir içeren su yosunu,
metabolizmayı hızlandırıyor. Ayrıca, B
vitamini, kalsiyum ve çinko içeren yosun; deriye, tırnaklara
ve saça karşı etkili.
o Dereotu : Bitkinin kullanılan kısmı meyveleridir. Meyveler
eylül sonunda toplanır ve gölgede kurutulur. Meyvelerinde
sâbit ve uçucu yağ, pektin ve azotlu bileşikler vardır.
Meyveler yatıştırıcı, mide ve bağırsak
gazlarını önleyici olarak kullanılır. Hazımsızlık
ve hıçkırığa tesiri iyidir. Yaprakları
da yemek ve salatalarda kullanılır.
o Deve çökerten : Fructus Tribuli Taş düşürücü,
idrar söktürücü ve kuvvet verici olarak kullanılmaktadır.
o Devedikeni : Ateş düşürür. Terletir ve vücuda
rahatlık verir.
o Domates : Kanserden koruyucu ve yaşlanmayı zihinsel ve bedensel
olarak yavaşlatıcı bir sebze. C ve E vitaminleri içerir.
Domates zengin bir potasyum kaynağıdır ve çok az
miktarda tuz bulunur. Yüksek kan basıncını düşürmeye
yardımcı olur ve vücudun su tutmasını engeller.
Kalp hastalıklarına ve prostat kanserine karşı
etkili. 'Beta karotin'e yakın olan likopen içeriyor. Likopen
vücudu kalp hastalıklarına karşı koruyan maddeler
arasında yer alıyor. Araştırmalar domatesin prostat
kanseri riskini azalttığını gösterdi. Haftada
en az iki kez domates yiyen erkeklerin, diğerlerine oranla prostat kanserine
yakalanma riskleri az
o Dut : Beyaz dut yaprakları idrar söktürür. Vücutta
biriken suyu boşaltır. Aç karnına yenen beyaz dut
bağırsak solucanlarını söktürür.
o Dut meyvası : Fructus Mori nigri Meyvalardan hazırlanan şurup,
gargara halinde, ağız ve boğaz hastalıklarına
(pamukçuk) karşı kullanılır.
o Düğün Çiçeği : Kavak merhemi ile birlikte
hâricen basura karşı verilmektedir.
o Ebegümeci : Göğsü yumuşatır. Öksürük
keser. Mide bulantısı ve kusmaları önler. Ateşi
düşürüp vücuda rahatlık verir. Boğaz
ve bademcik iltihaplarını giderir. Dişeti hastalıklarını
tedavi eder.
o Eğir kökü : Rhizoma Calami aromatici Gaz söktürücü,
terletici ve antispazmotiktir. Dahilen Prostat, haricen ise romatizma için
kullanılır.
o Eğreltiotu : Barsak parazitlerine karşı çok eski
târihlerden beri kullanılmaktadır. Toz veya hulasa hâlinde
alınır. Tavsiye edilen miktardan fazla alınmamalıdır.
o Elma : Günde bir elma yemek doktoru evinizden uzak tutar. İki
elma yerseniz, kalp ve dolaşım sorunlarına karşı
korunmuş olursunuz. Kolesterolü yok eder ve kabızlığı
önler. Sindirimi kolaylaştırır. Kokusu rahatlatır
ve kan basıncını düşürür. Artrit,
romatizma ve gut hastalıklarına karşı da yararlıdır.
o Enginar : Kandaki üre ve kolesterolü düşürür.
İdrar söktürür. Kandaki şeker miktarını
ayarlar. Damar sertliği ve kalp hastalıklarını önler.
Böbrekteki kumların dökülmesine yardımcı
olur. Prostat, meme ve rahim ağzı kanserine karşı
iyi gelir. Enginarın içinde bulunan Silymarin maddesinin, hücrelerin
hasar görmesini engellediğine işaret eden araştırmacılar,
ayrıca Silymarin maddesinin, prostat, meme ve rahim ağzı
kanserini önleme konusunda da etkili olduğunu belirtti. Enginarın
içinde, fiber, magnezyum, folate ve C vitamini bulunduğu, bu sebzeyi
bol miktarda tüketenlerin, bulundukları yaşın daha
altında gösterdikler.
o Fesleğen : Öksürüğü keser. Baş dönmesini
durdurur. Arı sokmasında faydalıdır. Ağız
yaralarını tedavi eder. Fesleğen kokusu, sivrisinek ve tahtakurusu
gibi haşaratları kaçırır.
o Fındık : Bedeni ve zihni yorgunluğu giderir. Vücuda
kuvvet verir. Nekahat devresinin çabuk geçmesini sağlar.
o Funda ( Süpürge Otu) : Bâzı türlerinin dalları
ipek böcekçiliğinde askı olarak kullanılır.
Dalları çalı süpürgesi yapımında,
ayrıca yakacak olarak kullanılır. Genel olarak idrar
yolları taşlarına karşı idrar söktürücü
olarak kullanılır. Funda ayrıca, ishal ve böbrek
taşları tedavisinde kullanılır. Zeytinyağı
ile hazırlanan merhemi çıban ve egzamada faydalıdır.
Zayıflamak için de kullanıldığı bilinmektedir.
o Gelincik : Nefes darlığı, astım ve bronşitte
rahatlık verir. Kan tükürme ve kusmayı önler.
Yanıkları iyileştirir.
o Ginseng : Ginseng Kalp kuvvetlendirici ve yorgunluğu gidericidir. Cinsel
gücü artırıcı etkileri vardır.
o Greyfurt : C vitamini bakımından çok zengindir. Yarım
greyfurt günlük C vitamini ihtiyacının yüzde
altmışını sağlar. Kolesterol oranını
düşüren pektin maddesi bulunur. Kansere karşı
koruyucu özellik taşır. İştah açar.
o Gül : Gülden gülyağı ve gülsuyu elde edilir.
Gülyağı kozmetik ve parfümeride kullanılır.Gülyağının
antiseptik (mikrop öldürücü) etkisi vardır. Boğaz
ve bademcik iltihaplarını giderir. Göz kanlanmaları
ve göz nezlesinde etkilidir. Dâhilen ise hafif müshil etkilidir.
Gülsuyu ve gül reçelleri halk arasında yaygın
olarak kullanılır.
o Gülhatmi : Balgam söktürür. Vücuda rahatlık
verir. Nezle ve öksürükten kaynaklanan şikayetleri giderir.
Boğaz, bademcik ve diş eti iltihaplarında kullanılır.
Barsak iltihaplarında etkilidir.
o Günlük : Gummi Olibanum Dahilen kuvvet verici, yatıştırıcı,
kabız, idrar artırıcı, adet söktürücü,
adet getirici ve romatizma ağrılarını dindiricidir.
o Günlük Ağacı : Ağacın yongaları kurutulur,
günlük ve buhur olarak kullanılır. Nefes darlığını
giderir. Tütsü olarak kullanılır.
o Güzelavratotu : Ağrı kesici ilaç yapımında
kullanılır. Ayrıca, mide, barsak, astım, kalp,
sinir ve beyin hastalıklarının tedavisi için yapılan
ilaçlarda da kullanılmaktadır.
o Halile ( Kara sarı) : Fructus Myrobalani Sarı halile müshil,
Kara halile ise kabız olarak kullanılır. Haricen ise
yara iyileştiricidir.
o Hanımeli : Tıpta yaprakları gargara yapmak için,
çiçekleri antispazmodik olarak, meyveleri de idrar söktürücü
ve kusturucu olarak kullanılır.
o Hardal tohumu : Sinapis nigrae Haricen lapası, yakısı
ve banyosu yapılir. Kanı cilde toplamak ve ağrı kesmek
için kullanılır.
o Haşhaş : Bitkinin kullanılan kısımları
ham meyvelerinin çizilmesi ile elde edilen afyon, kurutulmuş
ham meyveler, yapraklar, tohumları ve tohumlarından elde edilen
yağıdır.Bilhassa hâricen kullanılan bâzı
merhemlerin bileşimine girer ve ağrı dindiricidir.Bileşiminde
toplanma zamanına göre değişen afyon alkaloitleri vardır.
Harici ağrı dindirici olarak, özellikle diş hekimliğinde
kullanılır. Tohumlarının yağı ise,
tohumları soğukta tazyik edilmesi sûretiyle elde edilen yağdır.
Soğukta elde edilen yağın bileşiminde asitler az, sıcakta
elde edilen yağın ise asitleri fazladır. Soğukta elde
edilen yağ, bâzı merhemlerin bileşimine girer. Sıcakta
elde edilen yağ, yemek yağı ve sanayide sabun yapımında
kullanılır. İçerdiği zehirli maddeli dolayısıyla,
hekim kontrolü ve tavsiyesi olmadan kesinlikle kullanılmamalıdır.
o Hatmi : Ağız, boğaz ve dişeti iltihaplarını
iyileştirir. Bağırsak iltihaplarını giderir.
o Hatmi çiçeği : Flos Altheae Göğüs yumuşatıcı
ve tahrişleri gidericidir.
o Havacıva : Radix Alkannae Kabız ve yara iyileştiricidir.
o Havuç : Haftada beş kere yendiği takdirde Harvard'ın
araştırmalarına göre kadınlarda kalp enfarktüsünü,
felç tehlikesini yüzde 68 oranında azaltıyor. Günde
iki havucun erkeklerde kandaki kolesterolü yüzde 10 oranında
azalttığı görülmüştür. Her gün
yenen bir havuç da akciğer kanseri tehlikesini yarıya indiriyor.
Havuçtaki Beta-Karotin de gözleri yaşlılığın
getirdiği görme zayıflığından koruyor ve
bağışıklık sistemini kuvvetlendiriyor. Mide
ve bağırsak kanamalarını önler, kansızlığı
giderir, anne sütünü arttırır, yüz ve boyun
kırışıklıklarını giderir,
idrar ve bağırsak gazlarını söktürür,
ülserdeki şikayetleri giderir. Kansere karşı etkili
olduğu gibi cildin kurumasını da engelliyor ve bağışıklık
sistemini güçlendiriyor. Beta karotin (kansere neden olan serbest
radikallari durduruyor ve bağışıklık sistemini
güçlendiriyor) içeren havucun en büyük özelliklerinden
biri içerdiği bu maddenin cildin kurumasını engelleyen
A vitaminine dönüşebilmesi.
o Havuç tohumu : Dauci carotae Midevi, gaz söktürücü,
gebeliği önleyici ve cinsel gücü artırıcıdır.
o Hayıt : İdrar söktürür. Sancıları
keser. Aybaşı kanamalarını düzenler. Anne
sütünü artırır. Hazımsızlığı
giderir. Karın ağrısı ve ishali keser. Ayak şişlerini
indirir. Akrep ve arı sokmalarında kullanılır.
o Hayıt tohumu : Agni-Casti idrar artırıcı, gaz
söktürücü ve yatıştırıcıdır.
o Hindistancevizi : İdrar söktürür. Böbreklerdeki
kum ve taşların düşürülmesine yardımcı
olur. Mide ağrılarını giderir.
o Hint yağı : Oleum Ricini İnce barsak üzerinde etkili
olan ve tahriş yapmayan bir müshildir
o Hodan : Bitkinin çiçekleri ve yaprakları kullanılır.
Fazla miktarda müsilaj, reçine, mâdenî tuzlar taşır.
Yapraklar ve çiçekler ter verici, idrar ve balgam söktürücüdür.
Boğaz ağrılarına ve öksürüğe karsı
kullanılır.
o Hurma : Kalbimizin yeni dostu bulundu: Hurma Bugüne dek kalp ve damar
hastalıklarından korunmada elmanın sihirli gücü
biliniyordu. İsrailli bilimadamları kalbin gerçek dostunun
hurma olduğunu kanıtladı. İsrailli bilim adamları,
hurmanın, kalp ve damar hastalıklarından korunmak için
önerilen elmadan daha etkili olduğunu açıkladılar.
İsrail'de yapılan bir araştırmada, elma ve hurmanın
yararları karşılaştırıldı.
Hurmanın lif, mineral ve fenol açısından zengin
olduğunu söyleyen bilim adamları, elmada daha fazla bakır
ve çinko bulunduğunu, buna karşılık hurmada
sodyum, potasyum, magnezyum, kalsiyum ve demir miktarlarının
elmadan iki kat fazla olduğunu belirttiler. Bilim adamları, düzenli
yenilmesi halinde kalp ve damar hastalıkları riskini azaltan
bu meyvelerin içindeki yararlı maddelerin daha çok kabuklarında
bulunduğunu kaydettiler.
o Hünnap : Jujubae Göğüs yumuşatıcı,
öksürük kesici, müshil ve kan temizleyicidir. Şeker
hastalığına karşı da kullanılır.
Şifalı bitkiler : bitkilerin faydaları
hangi hastalıklara şifalı oldukları şifalı
otlar
o Hüsnüyusuf : Mide üşütmesinden
doğan şikayetleri giderir. İktidarsızlıkta
da faydalıdır.
o Ihlamur : Ihlamur çiçeği yatıştırıcı,
idrar verici, göğüs yumuşatıcı ve balgam
söktürücü olarak çay halinde kullanılır.Ihlamur
çiçeği banyosunun da yatıştırıcı
bir özelliği vardır. Balla karıştırılıp
içilirse mide ülserine faydalıdır. Kan dolaşımını
düzenler.
o Isırgan : Dıştan tatbik edildiği zaman iç
organlarda biriken kanı çeker. Burun kanamalarını
keser. Balgam söktürür.
o Ispanak : Kalp hastalıklarına, felce, yüksek tansiyona,
yaşlılığın getirdiği göz hastalıklarına,
kansere, hatta psişik rahatsızlıklara karşı
da etkili bir sebze. Göz hastalıklarına ve derideki lekelenmelere
karşı etkili. Ispanak içerdiği iki kimyasal madde
sayesinde görme bozukluklarına karşı etkili. Haftada
6 kez ıspanak yiyenlerin yüzde 86 oranında yaşın
ilerlemesiyle birlikte ortaya çıkan derideki lekelenmeler gibi
bir sorunlarının olmayacağını gösteriyor.
Ayrıca yaşla birlikte ortaya çıkan göz hastalıklarına
karşı da etkili. Bir porsiyon ıspanak, günlük
demir ihtiyacımızın onda birini karşılıyor.
o İğde çiçeği : Flos Elaeagni Kabız, kuvvet
verici ve antiseptiktir. C vitamini deposudur. Gribe karşı etkilidir.
o İncir : Bağırsakları yumuşatır. Kabızlığı
giderir. Bronşit, öksürük ve boğaz ağrılarında
faydalıdır. Enerji verir.
o Kabak : Tohumları (çekirdekleri) tenya ve kurt düşürücü
olarak bilhassa çocuklarda kullanılmaktadır. Tohumlar
diş kabuklarından ayrılarak dövülür, şekerle
karıştırılarak verilebilir. Ortalama doz çocuklarda
40 gr büyüklerde takriben 100 gr'dir. Kabak çok besleyici
özelliktedir C ve B1 vitamini ihtiva eder. Pişirilen etli kısmı
yiyecekten başka çıban ve şiş yerlere lapa
olarak da tatbik edilir.
o Kafur : Camphora Sinir sistemi, solunum ve kalp üzerinde uyarıcı
etkileri vardır.
o Kahve : Kahvede kafein alkoliti vardır.Kafeinin az miktarının
damarları genişletmek sûretiyle uyarıcı etkisi
vardır.Kalbi kuvvetlendirir, sindirimi kolaylaştırır,
böbrek damarlarını genişleterek idrarı çoğaltır,
solunumu hızlandırır. Kanı beyne çekerek,
beynin faaliyetini arttırır ve narkotiklerle zehirlenmelere
karşı kullanılır. Fazla miktarda alındığında
uyarıcı etki fazlalaşır, kalbin çarpıntısını
arttırır, kulakların uğuldamasına sebep olur.
o Kakao : Kafeinden dolayı kahvede olduğu gibi yatıştırıcı
ve uyarıcı etkisi vardır. Az miktarı kalbi kuvvetlendirir,
sindirimi kolaylaştırır, idrar söktürür.
Fazla miktarı zararlıdır.
o Kakao yağı : Oleum cacao Basur memelerini, kadınların
göğüslerindeki yara ve çatlakları yumuşatmak
için haricen kullanılır.
o Kakule : Cardamomi İştah açıcı, gaz söktürücü
ve midevi etkilere sahiptir. Kahveye konur.
o Kantaron : Çayı kuvvet verici, iştah açıcı,
ateş düşürücü ve hazmı kolaylaştırıcı
olarak verilir. Ayrıca astım ve mide ağrılarında
da faydalı olduğu bilinir.
o Karabaş Otu : Ağrıları dindirir. Kalbe kuvvet verir.
Balgam söker. Uyuşukluk giderir, zindelik verir.
o Karabaş yağı : Lavandulae Romanae Haricen ve dahilen antiseptik
olarak kullanılır.
o Karabiber : Mideyi ısıtır. iştah açar.
Hazmı kolaylaştırır. Mide ve barsaklardaki mikropları
öldürür. Enerji verir. Afrodizyak özelliği vardır.
o Karanfil : Mikropları öldürür. Ağrıları
dindirir. Sinirleri uyarır. Hazmı kolaylaştırır.
Koku giderir. İştah açar.
o Karanfil yağı : Oleum Caryophylli Dişhekimliğinde antiseptik
ve ağrı kesici olarak, dahilen ise gaz söktürücü
olarak kullanılır.
o Karnabahar : Zihin yorgunluğunu giderir. Afrodizyak özelliği
vardır. Sinirleri kuvvetlendirir. İdrar söktürür.
Dalak hastalıklarına iyi gelir. Şeker hastalarına
faydalı olduğu bilinir.
o Karpuz : Vücuttaki toksinleri temizler ve böbrekteki kumları
eriterek sıhhat ve zindelik kazandırır. Ayrıca
kemik gelişimine de yardımcı olur.
o Kasımpatı : Böcek öldürücü ilaç
yapılır.
o Katırtırnağı : İdrar ve balgam söktürür.
Hazmı kolaylaştırır. Böbrek ve safrakesesi
taşlarının düşürülmesine yardım
eder. Mesane hastalıklarını tedavi eder. Romatizmada
faydalıdır. Kabızlığı giderir. Kalp
hastalıklarında kullanılır.
o Kavun : Kavun meyve olarak çok yenildiği gibi tohumları
(çekirdekleri) de tıbbî olarak kullanılmaktadır.
Olgun kavunların çekirdekleri kurutulur. Çekirdekler
halk tabâbetinde öksürüğe karşı (çekirdekleri
suda, suyu yarıya ininceye kadar kaynatılıp içilmesiyle)
kullanılır. Ayrıca kavun, sinirleri yatıştırır,
böbreklerdeki kanı temizler, taşların düşürülmesine
yardımcı olur. Barsaklarda ülser ya da iltihab olanlarla,
şeker hastaları ve yüksek tansiyonu olanlar yememelidir.
o Kayın Ağacı : Avrupa kayınının tohumlarından
elde edilen yağ, yemek yağı olarak margarin endüstrisinde
kullanılır. Kayın katranının distilasyonundan
antiseptik olarak kullanılan kreozot elde edilir. Bu da dıştan
romatizma ve deri hastalıklarına karşı kullanılır.
Kabuklarının suda kaynatılmasıyla elde edilen
su yüz lekeleri ve çilleri giderir.
o Kayısı : Çekirdeklerinden yağ elde edilir. Etli
meyvesi şeker, organik asitler ve C vitamini ihtivâ etmesi bakımından
önemlidir. Çekirdek içinden elde edilen yağ badem yağı
yerine, yaprakları derelerde balıkları sersemleterek
tutmak için kullanılır.
o Kaynanadili : Dizanteri ve ishali giderir.
o Kebabiye : Cubebae Solunum sistemi antiseptiğidir. Belsoğukluğunda
kullanılır.
o Keçiboynuzu : Olgun meyveleri gıda olarak kullanılır.
Kuru meyvelerin temizlenmiş unu bilhassa süt çocuklarının
mide ve barsak bozukluklarında kullanılır. Ayrıca
göğsü yumuşatır ve balgam söker. Sigara tiryakileri
için faydalıdır.
o Kekik : Bedeni kuvvetlendirir. Hazmı kolaylaştırır.
Kalp çarpıntısını keser. Bağırsak
iltihaplarını iyileştirir. Bağırsak solucanlarının
düşürülmesine yardım eder. Kandaki şeker
miktarını azaltır.
o Kekik yağı : Oleum Thymi Dahilen safra artırıcı,
kurt düşürücü ve ağrı dindirici, haricen
ise antiseptik olarak kullanılır.
o Kenevir : Merkezî sinir sistemine etki eder, yatıştırıcı
ve uyuşturucudur. Hazım sistemine pek tesiri yoktur.
o Kereviz : Kerevizde B vitamini, demir ve kireç vardır. Kereviz
unutkanlığı ve sinir yorgunluğunu giderir, idrar söker,
böbrek taş ve kumlarının düşürülmesine
yardım eder, kan ve süt yapar, karaciğeri temizler. Şeker,
yüksek tansiyon ve romatizma da da faydalıdır.
o Kereviz tohumu : Apii graveolentus Uyarıcı ve iştah
açıcıdır. Prostat için kullanılır.
o Kestane : Kabuklarının suda kaynatılması ile
elde edilen çay, ateş düşürür ve sinirleri
yatıştırır. Meyvesi kasları kuvvetlendirir.
Kan dolaşımını düzenler. Varis ve basur memelerinin
meydana gelmesini önler. Karaciğer yorgunluğu ve şişliğini
geçirir. Kansızlığı giderir. Damar sertliği
ve yüksek tansiyondan şikayet edenlerle, şeker hastaları
yememelidir.
o Keten tohumu : Semen Lini Müshil, sindirim sistemi iltihapları
ve tahrişlerine karşı koruyucudur.
o Keten yağı : Oleum Lini Bezir yağı olarak bilinir.
Yara ve yanık tedavisinde kullanılır.
o Kına Ağacı : Ayak terlemesine engel olur. Dolamada kullanılır.
Uyuz ve egzamaya iyi gelir. Guatrın üzerine bağlanırsa
fayda görülür. Ağız yaraları ve deri çatlaklarını
tedavi eder, saçları besler ve kuvvetlendirir.
o Kınakına : Ateş düşürür. Sıtmayı
tedavi eder. Tifoda faydalıdır. Ağır ve mikrobik
hastalıkların nekahat devresini kısaltır. Cilt
kaşıntılarında faydalıdır. İştah
açar. Kuvvet verir. Kabızlığı giderir.
o Kısa mahmut : Chamaedrys midevi, uyarıcı, şeker
hastalığına karşı etkilidir.
o Kızılcık : Kızılcık meyvelerinden
ezme, marmelat, meyve suyu yapılır. Kabız edici özelliği
vardır. Gıdâ olarak istifâde edildiği gibi kabukları
ateş düşürücü olarak kullanılır.
o Kiraz : Aspirin yerine kiraz Kiraz yemek ağrıların dindirilmesinde
aspirinden çok daha etkili oluyor. Michigan eyaletinde yaşayanlar,
bu yörede çok yetiştiğinden, bol bol kiraz yiyorlar.
Kimileri bu meyvenin gut ve mafsal iltihabından kaynaklanan ağrılara
birebir olduğunu ileri sürüyor. Michigan Eyalet Üniversitesi'nden
Muraleedharan Nair kirazda bulunan ve ''antosiyanin'' olarak bilinen kırmızı
renkteki kimyasalların bu etkiyi yaratabileceğine dikkat çekiyor.
Nair ve ekibi genelde uygulanana deneylerden yararlanarak söz konusu
belişimlerin aspirin ve ibuprofen gibi ağrı kesicilerde bulunan
enzimleri içerip içermediğini araştırdı.
Ardından kimyasalların serbest radikallerin zararlı etkilerini
yok edici özelliklerini inceleyerek bunları vitaminlerle karşılaştırdı.
Sonuçta, 20 kirazda 12-25 miligram arasında antosiyanin bulunduğu
ve bu maddenin ağrı kesici etkisinin aspirinden on kat daha fazla
olduğu görüldü. Kirazda bulunan antosiyanin maddesinin
E ve Ca vitaminlerine benzer antioksidan etkiler yarattığına
da tanık olundu. Nair'e göre, günde 20 kiraz yemek bir aspirin
almakla özdeş etki yaratıyor. Nair kirazdaki antosiyaninin
tablete dönüştürülmesine çalışıyor.
o Kişniş : İştah açıcı, barsak
gazlarını giderici, teskin edici, bas dönmesine karşı
kullanılır.Fazlası zararlıdır.
o Kitre : Tragacantha Boğaz hastalıkları ve iltihaplarında
koruyucudur.
o Kivi : Bir kivide, bir portakalda olan C vitamininin iki katı vardır.
Potasyum bakımından da zengindirler. Sindirimi kolaylaştırır
ve kabızlığı önler.
o Kudret narı : Momordicae charantiae Mide ve barsak ülserine
karşı dahilen kullanılır. Yara, çıban
ve ekzemalarda haricen kullanılır.
o Kuşburnu : Çok yoğun vitamin zenginliği nedeniyle gözlerin
dostudur. Vücuda dirilik sağlar. 100 gram kuşburnunda bir sandık
portakala eşdeğer C vitamini vardır. İyi bir raşitizm
ilacı, etkin bir kan temizleyicisidir. Güçlü bir kurt
düşürücü ve bağırsak yumuşatıcısıdır.
Mide kramplarına ve sindirim sistemi zorluklarına karşı
faydalıdır. Romatizma ağrılarını gideriyor.
Basur tedavisinde iyi sonuç veriyor.
o Kuşkonmaz : Hazımsızlığa karşı
etkili. Antitoksit maddeler içeren bu sebze böbreği toksinlerden
arıtıyor ve besinlerin hazmedilmesini kolaylaştırıyor
o Lahana : Kansere karşı etkili olduğu bilinen sebzelerin
başında gelir. Bol miktarda B, C ve E vitamini, potasyum içerir.
Özellikle meme ve rahim kanserine karşı etkilidir. Vücutta
biriken zehirli maddelerin atılmasını sağlar. Kandaki
şeker miktarını düşürür. Sarılık
ve safra kesesi hastalıkları için iyidir. Astıma
faydalıdır. Bağırsak kanserine karşı
etkili. Lahana kanser hücrelerinin üremesini engelleyen kimyasal
bir madde (isotiocyanates) içeriyor. ABD'de yapılan bir araştırmaya
göre, haftada bir gün lahana yiyenlerin bağırsak kanseri
olma riskleri üçte iki oranında azalıyor.
o Lavanta : Lavanta çiçeği, kuvvet verici, idrar söktürücü
ve romatizmaya karşı çay hâlinde kullanılır.
Çok iyi bir koku vericidir. Hâricen yatıştırıcı
olarak da kullanılır. Parfümeri sanâyiinde kullanılan
önemli bir bitkidir.
o Limon yağı : Oleum Limonis Uyarıcı ve koku verici
olarak kullanılmaktadır.
o Mahlep : Pruni mahaleb Afrodizyak, balgam söktürücü,
nefes darlığı ve prostat için, ayrıca şeker
hastalığına karşı kullanılır.
o Mantar : Bağışıklık sistemini güçlendiriyor.
Özellikle Çinliler'in ilaç niyetine yedikleri bu sebze,
bünyeyi hastalıklara karşı koruyor ve bağışıklık
sistemini güçlendiriyor.
o Marul : Kemik erimesine karşı etkili. Sütten bile daha
fazla kalsiyum içeren bu sebze, kemikleri güçlendirmesi
açısından bir numara. 100 gramında, küçük
bir bardak sütün içinde bulunan kalsiyumdan daha fazlasına
sahip. Bu miktar günlük kalsiyum ihtiyacının dörtte
birine tekabül ediyor.
o Maydanoz : Salata ve yemeklerin süsü maydanozun nerdeyse deva
olmadığı dert yok gibi.. A ve C vitamini ile demir, kükürt,
fosfos ve mangan elementleri deposu olan maydanoz sindirimi kolaylaştırıyor,
böbrek taşlarını düşürüyor,
görme gücünü ve anne sütünü artırıyor.
Bir demir deposudur. Genellikle taze yenen maydanozda, kalsiyum, potasyum
ve A vitamini vardır. Bir tutam maydanoz, günlük C vitamini
ihtiyacının çoğunu karşılar. Böbrekleri
çalıştırarak idrar getirir ve taşları
düşürüyor , kan şekerini normal seviyede tutar
ve kansere karşı da koruyucudur. Yatmadan evvel yenildiğinde
sabahları tatlı bir nefesle uyanmamızı sağlar.
Anne sütünü artırır. Vücuttaki zehirli maddeleri
dışarı atar. Görme gücünü artıyor,
kaynatılıp içiildiğinde ve cilde bu suyla pansuman
yapıldığında sivilcelere iyi geliyor. Kaynatılan
maydanozun suyu gözlere pansuman yapıldığında
gözdeki iltihaplanmaları önlüyor ve yanmayı geçiriyor.
Kaynatılıp sirke ile saçlar yıkandığında
saçların uzaması ve kuvvetlenmesini sağlıyor..
o Mazı : Yaprakları siğilleri yok etmekte kullanılır.
Kozalağından barsak kurdu düşürücü ilaç
yapılır. Gebe kalmayı önlemek için kullanılır.
Bazı zehirlenmelerde panzehir olarak kullanıldığı
bilinir. Basur memelerinde de faydalıdır.
o Melekotu : Kan dolaşımını düzenler. Terletir.
Kurutulmuş melekotu dövülüp başa sürülecek
olursa bitleri öldürür. Astım nöbetlerine faydalıdır.
o Melissa : Yapraklar yatıştırıcı, mîdevî,
gaz söktürücü, terletici ve antiseptik etkilere sâhiptir.
Huzursuzluk ve sıkıntıları giderir. Hafıza
zayıflığına faydalıdır. Baş dönmesi
ve kulak çınlaması gibi şikayetleri keser. Hazımsızlık,
baş ağrısı ve migrende de faydalıdır.
Daha çok çay hâlinde kullanılır.
o Menekşe : Bitkinin çiçekli dalları idrar söktürücü,
bâzı deri hastalıklarında kan temizleyici olarak
ve romatizmaya karşı kullanılır.
o Menengiç : Terebinthina Chia Dahilen idrar ve solunum yolları
antiseptiği olarak kullanılır.
o Mersin : Meyveleri yemiş olarak, kabızlık giderici ve
antiseptik olarak kullanılır.
o Mersin yağı : Oleum Myrti Dahilen bronşit, verem ve belsoğukluğu
gibi hastalıkların tedavisinde ve şeker hastalığına
karşı kullanılmaktadır.
o Meyankökü : Grip, nezle, anjin ve nefes darlığına
faydalıdır. Öksürük ve balgam söktürür.
Yüksek tansiyonu düşürür.
o Mısır : Yüzde 18.3 gibi yüksek oranda lif içeriyor.
Mısırın içeriğindeki yüksek karbonhidrat,
enerji seviyenizi yükseltir. İçinde protein, kalsiyum,
demir, fosfor, A ve B2 vitaminleri bulunur.
o Mısır püskülü : Stylus Maydis İdrar
söktürücü ve taş düşürücüdür.
o Mine Çiçeği (Güvercin otu) : Tıbbî olarak,
kabız edici, teskin edici etkisi vardır. Baş ve mafsal
ağrılarını dindirir. Yorgunluğu ve uykusuzluğu
giderir.
o Muskat : Myristicae Gaz söktürücü ve antiseptik olarak
bilhassa karın ağrıları için kullanılır.
o Muz : Folik asit, potasyum ve B6 vitamini bakımından son derece
zengin bir meyvedir. Potasyum krampları önler.
o Mürsafi : Gummi Myrrihae Antiseptik ve uyarıcıdır.
Bilhassa solunum yolu hastalıklarına karşı kullanılır.
o Nane : Yapraklari çay hâlinde yatıştırıcı,
mîdevî, gaz söktürücü, bulantıyı
giderici olarak kullanılır. Bunun yanında çeşitli
ilâçların terkibinde kullanıldığı
gibi, yaprakları çiğ veya kurutulmuş olarak yemeklere
konur. Nâne esansı, çok miktarda zehir etkili olmasına
karşılık az miktarı mîde ağrılarına
ve bulantılara karşı kullanılabilir. Nâne
uçucu yağı da oldukça fazla kullanılan bir
yağdır.
o Nane yağı : Menthae Piperitae Hafif antiseptik, ferahlatıcı,
koku verici ve mide bulantılarını giderici olarak kullanılır.
o Nar : Vücudu kuvvetlendirir. İshali keser. Burun poliplerine
faydalıdır. Şerit düşürür. Kalbi
kuvvetlendirir. Mide, bağırsak hastalığı olanlar,
küçük çocuklar ve hamileler fazla kullanmamalıdır.
o Nazarotu : Ekzama, basura karşı ve tütsü olarak kullanılır.
o Nergis : Kusturucu ve ishal etkilidir. Kurutulmuş çiçekleri
yatıştırıcı , müshil ve ateş
düşürücü olarak çay hâlinde kullanlır.
o Nilüfer : Kökleri kabız edicidir. Beyaz nilüferin
çiçekleri, yatıştırıcı ve
uyuşturucudur.
o Nohut : Vücudu kuvvetlendirir. Anne sütünü arttırır.
o Oğulotu : Folium Melissae Yatıştırıcı,
midevi, terletici ve antiseptiktir.
o Okaliptus : Özellikle solunum yolu hastalıklarında kullanılır.Öksürüğü
keser, boğaz ve burun iltihaplarını giderir. İdrar
yollarını temizler. Hâricen deri üzerine sürülmek
sûretiyle antiseptik olarak da kullanılır. Ökaliptus
yaprakları doğrudan doğruya kaynatılarak kullanıldığı
gibi, yağının tıpta da pekçok faydaları
vardır. İlâç olarak veya kaynatma ile buğu,
koku hâlinde de kullanılır. Yapraklar nefes darlığı,
kabız, balgam söktürücü olarak, haşere sokmalarına,
her nevî ateşlenmeye, nezle, nevralji, bronşit, romatizma,
şeker, üremi gibi hastalıklarda, yağ veya ekşitilerek
sirke, toz sabun, pudra ve mâcun şeklinde kullanılır.
o Okaliptüs yağı : Oleum Eucalypti Antiseptik olarak haricen
kullanılır.
o Ökseotu : Kalbin atışlarını arttırır.
Damar kireçlenmelerinde faydalıdır. Sara ve akciğer
kanamalarında kullanılır.
o Pancar : Karaciğerin düzenli çalışmasını
sağlar. Kansızlığı giderir. Şeker hastalığı
ve vereme karşı korur. Mide ve barsakları kuvvetlendirir.
Sinirleri yatıştırır.
o Papatya : Çiçek durumu başları, çiçek
açmadan önce toplanarak gölgede kurutulur.Çay hâlinde
sabahları aç karnına bir bardak içilebilir. İdrar
çoğaltıcı, iştah açıcı,
yatıştırıcı ve gaz söktürücü
etkilere sâhiptir. Basur memelerinde ağrı kesici, tedâvi
edici etkiye sâhiptir. Boyar madde olarak da kullanılır.
o Patates : Kızarmış yemezseniz kilo aldırmaz.
Sindirimi kolaylaştırır, kabızlığı
önler. Yorgunluğa karşı birebirdir. Bol miktarda C vitamini
ve protein içerir. Halsizliğe karşı etkili. Vücuda
enerji veren madde olan karbonhidrat içeren patates, C ve E vitaminleri
ve beta karotin açısından en zengini. 100 gram patateste
80 kalori, 2 gram protein, 17 mg karbonhidrat, 7 mg kalsiyum, 53 mg fosfor,
20 mg C vitamini var. Yılın hiçbir zamanı bulmakta
da güçlük çekmezsiniz. Her zaman söylenir, bir
kez daha söylense sorun olmaz; patatesin besin değerinin büyük
kısmı kabuğunda olduğundan soymak yerine özel bıçağı
ile kazımak daha iyidir. Yine kabukları soyularak pişirilen
patates C vitaminin yüzde 25'ini kaybediyor. Bu nedenle patatesi fırında
kabuğuyla veya buharda ya da az suda pişirmek gerek.
o Patlıcan : Kansızlığı giderir. Karaciger
ve pankreasın düzenli çalışmasını
sağlar. Kilo vermeye yardımcı olur. Böbrek yanmaları
ve ağrılarını keser. Sinirleri yatıştırır.
Kalp çarpıntılarını giderir. Cilt hastalıkları,
şeker, mide, barsak ve karaciğer hastalıkları aşırı
derecede olanlar yememelidir.
o Pelinotu : Herba Absinthii Midevi, ateş düşürücü,
adet getirici etkileri vardır.
o Pırasa : İdrar söktürür. Mide rahatsızlığına
iyi gelir. Kabızlığı giderir. Basur memeleri için
faydalıdır. Böbreklerdeki kum ve taşların
düşürülmesine yardımcı olur.
o Portakal : Antioksidantlar ile dolu bir meyve. Kanseri önleyici olarak
bilinen bütün maddeleri içeriyor. Ayrıca bol miktarda
C vitamini içeriyor. Kilo almaya engel olur. Kandaki kolestorolü
düşürür.Vucüdun C vitamini, potasyum, protein, B
ve E vitaminleri ile kalp hastalıkları ve antikanserojen maddeler
ile kanser riskini azaltıyor, kolestorolü düşürüyor
o Rezene : Foeniculi Midevi, gaz söktürücü ve süt
artırıcıdır.
o Safran : Sinir sistemini uyarıcı, iştah açıcı,
âdet söktürücü, koku ve renk verici olarak kullanılır.Fazla
miktarda kullanılmamalıdır. Hamileler kesinlikle kullanmamalıdır.
o Salatalık : Salatalığın kendisi ya da suyu cildimizi
bir tonik kadar temizler. Salatalık kabızlığı
önler, böbrek ve kalp hastalıklarında vücutta
biriken suyun atılmasına yardımcıdır. Kalp
hastalıkları ve enfeksiyonlara karşı etkili. Kükürt
içeriyor ve bu madde vücudun enfeksiyonlara karşı
dayanıklılığını artırdığı
gibi, kolestrolü de düşürüyor.
o Salep : Öksürük ve bronşite faydalıdır.
Aybaşı kanamalarının düzenli olmasını
sağlar. Zihni çalıştırma gücünü
arttırır.
o Sandalos : Sandaraca Haricen ve dahilen romatizma ağrılarını
dindirici olarak etkilidir.
o Sarı kantoron : Herba Hyperici Dahilen antispazmotik, kabız,
yatıştırıcı, haricen ise antiseptik ve yara
iyileştiricidir.
o Sarısabır : Aloe Kalın barsağa etkili bir müshildir.
o Semizotu : Mide ve barsak kanamalarında ve kanlı idrarda faydalıdır.
Kanı temizler. Şeker hastalığında susuzluğu
giderir. Uykusuzluk, sinir ve zihin yorgunluğunda faydalıdır.
o Servi kozalağı : Cupressi Çocukların gece işemelerinde,
haricen basura ve kokulu ayak terlemelerine karşı kullanılır.
o Sığla yayı : Styrax Liquidus Haricen antiseptik, yara
iyi edici ve anti paraziter olarak kullanılır.
o Sinameki : Memleketimizde çok kullanılan müshil ilâcıdır.
Kolit ve spastik kabızlıkta kullanılmaz.
o Soğan Ve Sarımsak : Yüksek tansiyon ve kalp hastalığı
tehlikesini azaltırlar. Soğan, mide kanserine yakalanma riskini;
sarımsak da bağırsak kanserine yakalanma riskini azaltıyor.
Sarımsağın mayasında bulunan maddeler hücrelerin
zarar görmesini önleyerek, vücudu erken yaşlanmaya karşı
koruyor. Antibiyotik ve nefes darlığını gideren bileşimler
içeren sarımsak bağışıklık sistemini
de kuvvetlendiriyor. Kalbe ve alerjik hastalıklara karşı
etkili. Soğan içerdiği kimyasal maddelerle kalbimizi güçlendiriyor
ve alerjik reaksiyonları engelliyor. Newcastle'da yapılan araştırmalar,
düzenli bir şekilde soğan yiyenlerin damarlarının
tıkanma riskinin azaldığını gösteriyor.
o Soya : Uzun yaşamak isteyen herkes mutlaka soya tüketmelidir.
Soya, içerisinde östrojen hormonuna benzer işlev gören
ve bu hormonun etkilerini sulandıran bir madde içerir ve buda
kadın bünyesi için son derece yararlıdır.
Çünkü, hücre yenilenmesini hızlandıran
östrojen hormonunun aşırı üretimi, göğüs,
rahim ve boyun kanserine yakalanma riskini çok arttırır.
o Sumak : Kabız edici, kan kesici, antiseptik etkili olup, ayrıca
boğaz ve diş etleri hastalıklarında gargara hâlinde
kullanılır. Sumak meyveleri de tanen, uçucu yağ ve
organik asitler ihtivâ eder. Baharat olarak çok kullanılır.
o Susam : Nefes darlığı ve bronşitte faydalıdır.
o Susam yağı : Oleum Sesami Dahilen müshil olarak etkilidir.
Şeker hastalığına karşı da kullanılır.
o Şahtera : Herbe Fumariae İdrar artırıcı,
yatıştırıcı, zayıflatıcı
ve tansiyon düşürücüdür.
o Şebboy : Tohumları kalp üzerine etkili bileşikler
taşır.Ayrıca idrar söktürücü ve kabızlığı
giderici etkisi vardır.
o Şeftali : Çiçekleri kabızlığı
giderir ve barsak solucanlarını düşürür.
Meyvesi hazmı kolaylaştırır.İdrar yollarını
temizler. Bol miktarda idrar söktürür. Basur memelerinden doğan
şikayetleri giderir. Safra kesesi ve böbrekler için faydalıdır.
o Şeytantersi : Gummi Asa foetida Sinir sistemi yatıştırıcısı,
hazmı kolaylaştırıcı ve gaz söktürücüdür.
o Taflan : Yapraklardan elde edilen taflan suyu öksürük dindirici
olarak kullanılır.Taze meyveleriyse meyve olarak yenilmektedir.
Kurutulmuş meyvelerinin tohumlarıysa şeker hastalığına
karşı kullanılır.Tâze meyveleri taş
düşürücü olarak da kullanılmaktadır.
o Tarçın : Ruhi sıkıntıları giderir.
Sürmenajda faydalıdır. Kalbi kuvvetlendirir. İştah
açar, hazmı kolaylaştırır.
o Tarçın yağı : Oleum Cinnamomi İştah
açıcı ve midevi olarak dahilen kullanılır
o Tere : İştah açar. Hazmı kolaylaştırır.
Bronşları temizler, öksürük söktürür.
İdrar söktürür, böbrekleri ve idrar yollarını
temizler. Kanser, anemi ve lif hastalıklarına karşı
etkili. Tere kanserle savaşan sebzelerin arasında olduğu
gibi aynı zamanda en fazla kalsiyum, demir ve folik asit içerenlerin
başında geeliyor. Tere gibi yeşil sebzeler yiyen kadınların,
life ilişkin hastalıklara yakalanma riskleri daha az.
o Turp : Böbreklerdeki mikropları öldürür. Kum
ve taşların dökülmesine yardımcı olur.
Karaciğer şişliğini indirir. Sarılıkta faydalıdır.
Safra taşlarının düşürülmesine yardımcıdır.
Romatizma, siyatik astım ve bronşite faydalıdır.
o Üvez : Özellikle bir şeker olan üvez şeker hastaları
rejimi için iyi bir tatlandırıcıdır. Meyveleri
ve yaprakları kabız edicidir. Yine meyveleri idrar söktürücü,
kadınlarda âdetleri kolaylaştırıcı
etkilere sâhiptir. Meyveler C vitaminince zengindir. Yapraklarının
çayı şeker hastalığına karşı
kan şekerini düşürücü olarak kullanılmaktadir.
Zararsızdır.
o Üzerklik : Bağırsak kurdundan prostata, hemoroitten karın
ağrısına pek çok hastalığa iyi gelmektedir.
o Üzerklik tohumu : Semen Pegani Kurt düşürücü,
adet söktürücü, uyuşturucu, terletici ve yatıştırıcıdır.
o Vişne : İshali keser. Ateşi düşürür.
İdrar söktürür. Vücuda rahatlık verir.
o Yaban gülü : Kabız edici, idrar söktürücü
olarak, böbrek ve safra taşlarına karşı kullanılır.
C vitamini yönünden zengin olduğu için de bâzı
bölgelerde marmelât yapımında kullanılır.
o Yasemin : Çiçeklerinden hazırlanan çay göğüs
yumuşatıcı ve sinirleri yatıştırıcı
olarak kullanılır.
o Yenibahar : Damar sertliğini önler. Hazmı kolaylaştırır.
Mide ve bağırsak gazlarını giderir.
o Yeralması : Şeker hastaları için faydalıdır.
Besleyicidir. Vücudun direncini arttırır. Kabızlığı
giderir
o Yılan yastığı : Ateşi düşürür.
Terletir, vücuda rahatlık verir. Sinirleri uyarır.
o Yosun : Haşlaması barsak kurtlarını döker.
Saçlar yikanırsa kuvvetlendirir.
o Yulaf : Çocukların hazım güçlüklerini
giderir. Bedeni ve ruhi yorgunlukları giderir. Kandaki şeker
miktarını azaltır
o Zahter : Saturejae hortensis Şeker hastalığına karşı
kullanılır.
o Zencefil : İştah açar. Kusmayı önler. Bağırsak
bozukluklarını giderir.
o Zerdaçal : Mîdevî ve gaz söktürücü
etkiye sâhiptir.
o Zerdeçal : Curcuma longae Midevi, gaz söktürücü
ve safra artırıcıdır.
o Zeytin : Zeytinyağı, safrayı artırır. Karaciğeri
çalıştırır. Karaciğer ağrılarını
keser. Sarılıkta faydalıdır. Yaprak ve kabukları
yüksek tansiyonu düşürür. Kandaki şeker miktarını
düşürür. Bağırsak solucanlarının
düşürülmesine yardımcı olur.
o Zulumba : Rhizoma Zedoariae İştah açıcı,
uyarıcı, idrar artırıcı, balgam ve gaz
söktürücüdür.